سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی با اشاره به تلاش تولیدکنندگان برای افزایش دوباره قیمت روغن پس از افزایش قیمت این کالا در اردیبهشتماه، گفت: مجوز افزایش مجدد قیمت روغن صادر نشد.
حسین فرهادی، عضو هیأتمدیره و سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی در گفتوگو با ایلنا درباره وضعیت قیمت کالاهای اساسی در بازار، گفت: پس از برقراری آتشبس موقت و ناکامی دشمنان آمریکایی و صهیونیستی در دستیابی به اهداف خود، شاهد شکلگیری جنگ اقتصادی و ایجاد فضای روانی در داخل کشور بودیم که این شرایط به افزایش بعضاً نامتعارف قیمت برخی کالاها در بازار منجر شد. با این حال، مدیریت بازار و افزایش عرضه و توزیع کالاها موجب شد بخش عمدهای از این التهاب فروکش کند و اکنون بازار از ثبات نسبی برخوردار است.
رفتوبرگشت قیمت شکر در بازار
وی با تأکید بر اینکه در حال حاضر هیچ مشکلی از نظر موجودی و ذخایر کالا وجود ندارد، گفت: کالاهای اساسی مطابق قیمتهای مصوب در حال عرضه هستند. از سوی دیگر، رکود حاکم بر بازار باعث شده است برخی کالاهایی که طی ماههای گذشته با افزایش غیرمتعارف قیمت مواجه شده بودند، به دلیل کاهش تقاضا به نرخهای منطقیتری بازگردند.فرهادی افزود: بهعنوان نمونه، قیمت شکر در مقطعی به دلیل تأخیر در اعلام نرخ مصوب جدید از سوی دولت و خودداری برخی کارخانهها از عرضه محصول، افزایش قابل توجهی پیدا کرد، اما پس از اعلام قیمت مصوب، عرضه شکر افزایش یافت و اکنون این کالا با نرخ تعیینشده در بازار به فروش میرسد.
افزایش دوباره قیمت روغن منتفی شد
سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی ادامه داد: قیمت مصوب روغن یکبار در اردیبهشتماه افزایش یافت و پس از آن نیز پیشنهاد افزایش مجدد قیمت مطرح شد، اما در نهایت مجوزی برای این افزایش صادر نشد.
وی درباره وضعیت بازار حبوبات نیز گفت: با توجه به واردات گستردهای که در ماههای اخیر انجام شده و همچنان ادامه دارد، قیمت حبوبات تغییر محسوسی نداشته و حتی در برخی اقلام شاهد کاهش قیمت هستیم. بهطور طبیعی، افزایش عرضه به کاهش قیمتها منجر میشود.
واردات برنج پاکستانی و هندی ادامه دارد
فرهادی در پاسخ به این پرسش که «آیا محدودیتهای ایجادشده در بنادر جنوبی کشور بر روند واردات و عرضه کالاها تأثیر گذاشته است؟» گفت: تاکنون مشکل خاصی در این زمینه ایجاد نشده است. پس از جنگ ۱۲ روزه، با آزادسازی واردات برای تمامی بازرگانان، حذف انحصارها و کاهش بروکراسیهای اداری، حجم قابل توجهی از برنجهای خارجی، بهویژه از پاکستان و هند، وارد کشور شد و هماکنون در بازار عرضه میشود.
وی افزود: علاوه بر این، بخشی از کالاها از طریق مسیرهای زمینی و از مبدأ پاکستان وارد کشور میشوند. واردات برنج پاکستانی بهوفور در حال انجام است. هرچند در واردات برنج هندی با برخی محدودیتها مواجه هستیم، اما این کالا از طریق عمان وارد کشور میشود. روند واردات نسبت به گذشته کُندتر شده، اما متوقف نشده است.سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی با اشاره به اینکه روند تأمین کالاهای اساسی در کشور پایدار است، تأکید کرد: در حال حاضر ذخایر مناسبی از کالاهای اساسی در کشور وجود دارد و نگرانی جدی در زمینه تأمین نیاز بازار مشاهده نمیشود.
کاهش قدرت خرید خانوار در پی افزایش قیمتها
فرهادی با اشاره به تسهیل واردات کالاهای اساسی در ماههای اخیر گفت: آزادسازی واردات برای تمامی فعالان اقتصادی تا پایان شهریورماه ادامه خواهد داشت و این موضوع میتواند به افزایش رقابت و تنظیم بهتر بازار کمک کند.
وی با تأکید بر تأثیر افزایش قیمت کالاهای اساسی بر معیشت مردم افزود: رشد قیمتها موجب کاهش قدرت خرید خانوارها شده است. بهعنوان مثال، قیمت روغن نسبت به سال گذشته حدود سه برابر افزایش یافته است. از اینرو، برای حفظ قدرت خرید خانوارها ضروری است مبلغ کالابرگ افزایش پیدا کند.فرهادی تصریح کرد: هدف دولت از تخصیص ارز ترجیحی به کالاهای اساسی این بود که منافع آن از طریق کالابرگ به مردم منتقل شود و قدرت خرید خانوارها متناسب با افزایش قیمت کالاها حفظ شود؛ بنابراین لازم است اعتبار کالابرگ نیز متناسب با تغییرات قیمت کالاهای اساسی مورد بازنگری قرار گیرد.
کاهش خریدهای هیجانی در بازار
سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی با اشاره به تغییر رفتار مصرفکنندگان در ماههای اخیر گفت: در کنار کاهش قدرت خرید، نگرانی مردم نسبت به کمبود کالاهای اساسی نیز تا حد زیادی برطرف شده است.
فرهادی خاطرنشان کرد: خریدهای هیجانی که با آغاز جنگ اقتصادی و هفتههای پس از آن مشاهده میشد، کاهش یافته است. مردم در ماههای اخیر مدیریت بیشتری در خرید کالاها داشتهاند و همین موضوع به کاهش تقاضا و آرامش نسبی بازار کمک کرده است.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد با استمرار سیاستهای تنظیم بازار، تسهیل واردات و حمایت از قدرت خرید خانوارها، شرایط اقتصادی و معیشتی مردم بهبودیابد و ثبات بیشتری بر بازار کالاهای اساسی حاکم شود.
تحلیل خبر
کاهش قدرت خرید مردم و نیازهای اولیه زندگی
دکتر محمدمهدی جعفری زاده
اگر بخواهیم یک تقسیمبندی غیررسمی از توانایی مالی مردم در اداره زندگیشان و تمشیت امور داشته باشیم، میتوانیم آنها را در سه طبقه مورد ارزیابی قرار دهیم:
1 - کسانی که به سختی و با مشقت میتوانند نیازهای اولیه زندگیشان را تأمین کنند، اینان را معمولاً طبقه زیر خط فقر مینامند.
2 - کسانی که میتوانند نیازهای اولیه زندگیشان را به طور معمول برآورده کنند و تا اندازهای هم توانایی دسترسی به رفع نیازهای ثانویه هم دارند. اینها را معمولاً طبقه متوسط میخوانند.
3 - کسانی که در سطح خوب وعالی مالی هستند و تقریباً دسترسی به همه امکانات زندگی را دارند که آنها را طبقه مرفه مینامند.
گرچه آمار دقیقی از جمعیت این طبقات در دست نداریم ولی به صورت تخمینی و براساس مشاهدات روزمره و نگاه به پیرامونمان میتوانیم حدس بزنیم که اکثر مردم در طبقه اول قرار دارند.
با نگاهی به وضعیت قدرت خرید مردم میتوان دریافت که دسترسی آنها به همه کالاها و خدمات به شدت افت کرده است. مثلاً در سالهای قبل مردم مواد غذایی را به میزان بیشتری میتوانستند خرید کنند اما امروز به جای خرید «کیلویی» به سمت خرید «دانهای» رفتهاند و نه تنها میوهها بلکه حتی سیب زمینی، خیار و پیاز را دانهای میخرند. متاسفانه این وضعیت به داروها و مواد بهداشتی نیز رسیده است. قبلاً اسکلت مرغ را در بعضی مغازهها به صورت رایگان به مردم فقیر میدادند امروز همانها با قیمت، عرضه میشود. خرید خانه، اجاره خانه، خرید ماشین، تعمیرات ماشین و منزل و .... که قصه غمانگیزتر دارد.
دو خبری که امروز در روزنامه داشتیم یکی نظر سخنگوی اتحادیه بنکداران مواد غذایی و دیگری نظر استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی که یکی از جنبه «عملی» و دیگری از جنبه «علمی» به مقوله کاهش قدرت خرید مردم نگاه کردهاند، بهترین دلایلی است که مسئولان را به راهحلی فوری هشدار میدهد.