معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اعلام نهایی شدن بخشهای فنی و قراردادی تفاهمنامه گازی ایران و روسیه گفت: چارچوب قرارداد بسته شده و تنها ۲ موضوع «قیمت» و «مکانیزم پرداخت» نیازمند تصمیمگیری در سطح کلان است.
سعید توکلی در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی ایرنا، در تشریح آخرین وضعیت تفاهمنامههای گازی ایران و روسیه اظهار کرد: در روزهای گذشته و همزمان با برگزاری کمیسیون مشترک نوزدهم به ریاست وزیر نفت ایران، جلسات متعددی در حوزههای فنی و قراردادی برگزار شد که یکی از محورهای اصلی آن، موضوع صادرات گاز از روسیه به ایران بود.
وی با اشاره به سابقه این مذاکرات افزود: بخشی از این همکاریها پیشتر در قالب تفاهمنامه مطرح شده بود، اما از سال گذشته تا امسال، جلسات گسترده و دقیقی در سطوح کارشناسی و قراردادی برگزار شد و بخشهای مختلف قرارداد نهایی شده است. در حال حاضر تنها دو موضوع باقی مانده که نیازمند تصمیمگیری در سطح کلان است؛ یکی بحث قیمت و دیگری مکانیزم پرداخت.
ثبت رکورد جدید در تولید گاز
توکلی در ادامه به ثبت رکورد جدید تولید گاز در کشور اشاره کرد و گفت: خوشبختانه با تلاش همه عوامل اجرایی، پایداری شبکه گاز کشور در وضعیت مطلوبی قرار دارد. ۲۸ یهمن، میزان گاز ارسالشده به پالایشگاهها از پارس جنوبی به ۷۳۰ میلیون مترمکعب رسید که یک رکورد جدید محسوب میشود و به تبع آن، همین میزان گاز نیز تصفیه و وارد شبکه شد.مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران درباره نگرانیها پیرامون ناترازی گاز و واردات احتمالی تصریح کرد: کشور با ناترازی انرژی مواجه است و این موضوع ابعاد مختلفی دارد. بر اساس آمار، حدود یکسوم مصرف گاز کشور مربوط به نیروگاهها، یکسوم مربوط به صنایع و یکسوم دیگر مربوط به بخش خانگی، تجاری و عمومی است.
گاز وارداتی از روسیه صرف خوراک پتروشیمیها خواهد شد؟
معاون وزیر نفت در پاسخ به اینکه گاز وارداتی از سوی روسیه در صورت نهایی شدن صرف چه اموری خواهد شد، افزود: در فصل سرد سال، اولویت وزارت نفت تأمین گاز بخش خانگی و تجاری است و در برخی مقاطع، محدودیتهایی برای صنایع و نیروگاهها ایجاد میشود. با این حال، اگر گاز وارداتی در قالب قرارداد وارد کشور شود، طبق اسناد بالادستی و قانون برنامه هفتم توسعه، باید در مسیر دیپلماسی انرژی و بهویژه در بخشهای مولد مورد استفاده قرار گیرد.توکلی با تأکید بر مزیتهای واردات گاز از شمال کشور گفت: بخش عمده منابع گازی ایران در جنوب و مناطق فراساحلی قرار دارد. واردات گاز از کشورهای همسایه شمالی میتواند به ایجاد تعادل در شبکه، کاهش فشار انتقال و مدیریت بهتر مصرف کمک کند.وی خاطرنشان کرد: اگر گاز وارداتی مجدداً در بخش خانگی مصرف و بهصورت خامسوزی استفاده شود، محل اشکال خواهد بود؛ اما اگر این گاز در اختیار صنایع قرار گیرد و به ارزش افزوده، تولید و اشتغال تبدیل شود، هم به رشد اقتصادی کمک میکند و هم ناترازی انرژی را بهصورت پایدار کاهش میدهد.
تحلیل خبر
ما که رتبه دوم ذخایر گاز جهان را داریم، چرا باید گاز وارد کنیم؟!
دکتر محمدمهدی جعفری زاده
براساس آمار منتشر شده از مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در سال 1400، ذخایر گازی کشور ما به تنهایی دو برابر ذخایر گازی آسیا و اقیانوسیه و آمریکای شمالی، 2/5 برابر آفریقا، بیش از 4 برابر آمریکای مرکزی و جنوبی و 10 برابر کل ذخایر اروپا است (خبرگزاری ایسنا 11/10/1402)
با توجه به این موقعیت ممتازی که به لحاظ ذخایر گازی داریم و در مجموع رتبه دوم ذخایر گاز جهان را از آن خود کردهایم، چرا باید گاز مصرفی نیروگاهها، صنایع، مراکز تجاری، اداری و خانگی خود را از کشور روسیه خریداری کنیم؟! اگر این همه حجم گاز موجود در سرزمین ما، نتواند مشکل تأمین گاز مصرفی داخل کشور را حل کند، باید ریشه این ضعف و ناتوانی را در کجا جستجو کرد؟
چرا ما طی حداقل یک قرن گذشته نتوانستهایم امکانات و تجهیزات لازم جهت فرآیند تصفیه (شیرینسازی) گاز طبیعی فراهم آوریم که حالا مجبور شویم، گاز مصرفی مورد نیاز کشور را از روسیه خریداری کنیم؟ مگر وظیفه وزارت نفت در یک قرن گذشته فقط خام فروشی نفت و گاز بوده، که البته حتی در استخراج و استحصال و فروش آنها به جهان هم نسبت به کشورهای دیگر، موفق نبودهایم. اگر روسیه با گاز خود، اروپا را تغذیه کرده و بازار مهمی برای خود فراهم آورده، ما چه کردهایم؟ چند درصد بازار گاز جهان در اختیار ماست؟ روزانه درآمد ما از صادرات گاز چقدر است؟ واقعاً برای وزرا و مسئولین نفتی ما زشت نیست که در یک قرن گذشته علیرغم پیشرفت چشمگیر تکنولوژی، این قدر ضعیف و ناتوان بودهایم؟ این همه ذخایر و منابع گازی و نفتی داشته باشیم و مردم کشورمان این قدر زیر فشار اقتصادی جهت تأمین معیشت روزمره خود باشند؟ حتی نتوانیم از این نعمت عظیم خدادادی به اندازه مصارف کشور خود بهره بگیریم و دستمان جلوی روسیه دراز باشد؟ موقعی که هم در خام فروشی گاز ناموفق بوده و هم در فرآیند تصفیه (شیرینسازی) گاز طبیعی جهت مصارف روزانه ناتوانتر و ناموفقتر باشیم، پس رتبه دوم ذخایر گازی جهان را داشتن، به درد چه چیزی میخورد؟!